Bệnh nấm da: Nguyên nhân và những hậu quả khôn lường

Dù hiếm khi đe dọa đến tính mạng, nhiễm nấm da vẫn là một vấn đề sức khỏe gây ra sự khó chịu và dai dẳng cho nhiều người. Bệnh nấm da là tình trạng nhiễm trùng lớp nông của da, lông, tóc và móng, gây ra bởi nhiều chủng vi nấm khác nhau. Số liệu thống kê y khoa chỉ ra rằng đây là một trong những bệnh nhiễm trùng phổ biến nhất, chiếm một tỷ lệ đáng kể trong các ca bệnh da liễu (khoảng 27,3%), minh chứng cho sự lan rộng của nó. Vậy nguyên nhân gây bệnh là gì và những hậu quả khôn lường nào sẽ xảy ra nếu chúng ta lơ là điều trị? Hãy cùng Thẩm mỹ Bệnh viện Hồng Ngọc tìm hiểu chi tiết.

Nguyên nhân gây ra bệnh nấm da và tác nhân đi kèm

Để điều trị nấm da một cách triệt để, bạn cần xác định và hiểu rõ các nguyên nhân cũng như các tác nhân vi nấm phổ biến sau đây:

• Nấm sợi: Nhóm vi nấm này đặc biệt yêu thích keratin, là protein cấu tạo chính của da, lông, tóc và móng. Chúng ký sinh và tiêu thụ lớp sừng, dẫn đến viêm đỏ trên da. Đặc điểm nhận dạng thường là các tổn thương có hình dạng đa cung hoặc hình vòng, với viền ngoài nổi cộm và xu hướng tự lành ở phần trung tâm.

• Nấm men Candida: Candida vốn là chủng nấm trú ẩn trên cơ thể người, đặc biệt tập trung ở các khu vực ẩm ướt như niêm mạc, nếp gấp da, hoặc vùng kín. Candida sé mạnh lên khi sức đề kháng hoặc hệ thống miễn dịch của cơ thể bị suy giảm, chúng sẽ gây ra các bệnh lý như nấm kẽ, tưa lưỡi, hoặc nhiễm nấm âm đạo.

• Nấm Malassezia: Tác nhân này là thủ phạm chủ yếu gây ra hai bệnh lý thường gặp là lang ben và viêm da dầu. Nấm Malassezia phát triển mạnh mẽ và phổ biến ở những người có tuyến bã nhờn hoạt động quá mức, chẳng hạn như thanh thiếu niên trong độ tuổi dậy thì hoặc người có da đầu dầu.

Xem thêm:

• Top 10+ cách làm da mặt căng bóng đơn giản, hiệu quả

• Công nghệ trị nám Picoway - Giải pháp điều trị sắc tố, xóa nám nhanh chóng

Các loại bệnh nấm da thường gặp kèm triệu chứng

Tùy theo vị trí “đóng quân” trên cơ thể mà bệnh nấm da sẽ có những tên gọi và biểu hiện khác nhau, cụ thể như sau:

Yếu tố làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh và sự lây lan

Nấm da rất dễ lây lan và tiến triển sang các vị trí khác trên cơ thể và lây cho người khác. Vì vậy, việc nhận biết các yếu tố rủi ro là cực kỳ quan trọng.

Các yếu tố làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh

Nấm da luôn rình rập và có thể tấn công bất cứ ai nếu chúng gặp điều kiện thuận lợi như:

• Môi trường ẩm ướt và nóng ẩm: Khí hậu nhiệt đới như ở Việt Nam hay môi trường làm việc ấm nóng, ẩm ướt là điều kiện lý tưởng cho nấm phát triển.

• Thói quen sinh hoạt không tốt: Thường xuyên đổ mồ hôi mà không lau khô cơ thể, đi ngủ khi tóc ướt, mặc quần áo chật hoặc không thoáng khí.

• Vệ sinh cá nhân kém: Không tắm rửa thường xuyên hoặc không giữ cho da được sạch sẽ và khô ráo.

• Hệ thống miễn dịch suy yếu: Những người mắc bệnh nền như tiểu đường, nhiễm HIV/AIDS, ung thư đang hóa trị, phụ nữ mang thai, hoặc người đang dùng thuốc ức chế miễn dịch có nguy cơ mắc bệnh cao hơn.

• Nghề nghiệp đặc thù: Người làm nông nghiệp, vận động viên bơi lội hoặc những người phải ngâm chân trong nước nhiều giờ.

• Béo phì: Người béo phì thường có nhiều nếp gấp da và dễ đổ mồ hôi, tạo điều kiện thuận lợi cho nấm.

Phương thức lây lan của nấm da

Nấm da lây lan qua nhiều con đường, vì vậy cần hết sức cẩn trọng để bảo vệ bản thân và gia đình của bạn.

• Lây trực tiếp: Tiếp xúc da kề da với người bị bệnh hoặc tiếp xúc với vùng da bị tổn thương.

• Qua vật dụng: Dùng chung các vật dụng cá nhân như khăn mặt, khăn tắm, quần áo, giày dép, lược, chăn màn của người bệnh.

• Qua động vật: Tiếp xúc trực tiếp với thú cưng trong nhà (chó, mèo) hoặc gia súc (bò, lợn) bị nhiễm nấm.

• Qua môi trường: Lây nhiễm từ đất bẩn, đất nhiễm nấm, nguồn nước không đảm bảo vệ sinh, hoặc lây nhiễm từ bào tử nấm có trong không khí, môi trường xung quanh.

Lưu ý: Nhiễm trùng da do nấm Candida và lang ben thường không lây từ người sang người.

Quy trình chuẩn đoán và cách điều trị bệnh nấm da

Để loại bỏ bệnh nấm da triệt để, việc chẩn đoán chính xác căn nguyên và tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ là điều bắt buộc.

Chẩn đoán bệnh nấm da

Chẩn đoán bệnh cần dựa vào các yếu tố dịch tễ, biểu hiện lâm sàng và các xét nghiệm:

• Khám lâm sàng: Bác sĩ sẽ quan sát được trực tiếp các tổn thương trên da dù nhỏ nhất, đánh giá các đặc điểm về vị trí, hình dạng, màu sắc, bờ tổn thương và sự bong vảy.

• Soi kính hiển vi: Đây là biện pháp thường quy, nhanh chóng và chi phí thấp. Bệnh phẩm (da, tóc, móng) được lấy từ vùng tổn thương và được xử lý để thấy các sợi nấm phân đoạn dưới kính hiển vi.

• Các kỹ thuật chuyên sâu: Bao gồm nuôi cấy và phân lập vi nấm (xác định rõ loại nấm) hay soi đèn Wood (phát hiện sợi tóc bị nhiễm nấm). Đối với các trường hợp khó hoặc nấm móng, các kỹ thuật hiện đại như PCR cũng có thể được chỉ định.

Nguyên tắc cơ bản điều trị bệnh nấm da

Nguyên tắc điều trị là sử dụng thuốc kháng nấm liên tục, đủ liều lượng và đủ thời gian (thường kéo dài từ 7 ngày đến 12 tuần tùy loại nấm).

• Thuốc điều trị dạng bôi: Thường dùng cho các trường hợp bệnh nhẹ. Các dạng thuốc bao gồm thuốc mỡ, kem bôi hoặc dung dịch lỏng, dầu gội/sữa tắm kháng nấm.

• Thuốc uống: Chỉ định cho trường hợp nhiễm trùng lan rộng, tổn thương nặng, khó điều trị tại chỗ hoặc nấm móng.

Lưu ý đặc biệt: Người bệnh cần tuân thủ điều trị theo chỉ định của bác sĩ. Tuyệt đối không tự ý mua thuốc về điều trị vì việc dùng sai thuốc, sai liều có thể gây tác dụng phụ, kháng thuốc và ảnh hưởng xấu đến quá trình điều trị.

Xem thêm:

• Tổng hợp các phương pháp làm da khỏe mạnh không thể bỏ lỡ

• Trị nám Thẩm mỹ Bệnh viện Hồng Ngọc: An toàn, hiệu quả

Biến chứng khôn lường của bệnh nấm da nếu không được điều trị kịp thời

Nhiễm nấm da hiếm khi gây nguy hiểm tính mạng, nhưng nếu chủ quan không điều trị triệt để, nấm có thể lan rộng và gây ra những hệ quả khôn lường:

• Ảnh hưởng nghiêm trọng đến thẩm mỹ: Các mảng da loang lổ, đổi màu, dày sừng ở tay, chân, da đầu hay thân thể khiến người bệnh mất tự tin, ngại giao tiếp và ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống.

• Bội nhiễm vi khuẩn: Nấm khiến lớp bảo vệ da bị phá vỡ, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập gây nhiễm trùng thứ cấp (như viêm mô tế bào). Tình trạng này có thể gây đau, sưng và cần phải điều trị kháng sinh khẩn cấp.

• Khó chịu mạn tính và tái phát dai dẳng: Cảm giác ngứa ngáy, nóng rát kéo dài gây mất ngủ, căng thẳng. Nếu không điều trị đủ thời gian, bệnh rất dễ tái phát.

• Nhiễm trùng lan tỏa/Nấm huyết: Đây là biến chứng hiếm nhưng cực kỳ nguy hiểm, thường xảy ra ở các bệnh nhân suy giảm miễn dịch nghiêm trọng. Vi nấm có thể xâm nhập vào máu và lan đến các cơ quan nội tạng.

Cách phòng ngừa bệnh nấm da đơn giản

Phòng ngừa bệnh nấm da hiệu quả nhất là giữ vệ sinh cơ thể tốt và hạn chế tiếp xúc với nguồn lây nấm. Hãy ghi nhớ những nguyên tắc sau để bảo vệ sức khỏe làn da của bạn nhé!

• Giữ da khô ráo và sạch sẽ: Thường xuyên vệ sinh da, tắm giặt sạch sẽ và giữ cơ thể luôn khô thoáng, đặc biệt là các vùng da kín và nếp gấp. Lau khô da thật kỹ sau khi tắm rửa hoặc vận động mạnh.

• Tránh dùng chung vật dụng cá nhân: Đây là nguyên tắc vàng. Không mặc chung quần áo, không dùng chung khăn mặt, khăn tắm, giày dép, lược với người khác.

• Lựa chọn trang phục: Mặc quần áo rộng rãi, thoáng khí, làm từ cotton. Không nên mặc quần áo chật cọ xát và quần áo còn ẩm. Thay tất và vớ sạch thường xuyên.

• Chăm sóc móng: Giữ móng tay và móng chân sạch sẽ, cắt tỉa gọn gàng, tránh cắt quá sâu gây tổn thương.

• Vệ sinh môi trường: Thường xuyên vệ sinh môi trường sống, chăn ga gối đệm sạch sẽ. Tránh những nơi chật hẹp, ẩm ướt, và tránh tiếp xúc với đất bẩn hoặc nguồn nước không đảm bảo.

• Nâng cao sức khỏe: Tăng cường hệ miễn dịch thông qua lối sống lành mạnh, ăn uống đủ chất, tập thể dục và giảm stress.

• Điều trị sớm: Nếu phát hiện các dấu hiệu ban đầu, hãy điều trị đúng cách và kịp thời để hạn chế lây lan cho bản thân và những người xung quanh.

Kết luận

Bệnh nấm da là một vấn đề sức khỏe phổ biến, dai dẳng và tiềm ẩn nhiều biến chứng ảnh hưởng đến chất lượng sống. Mặc dù dễ mắc phải, nhưng nếu được chẩn đoán đúng nguyên nhân và áp dụng phác đồ điều trị phù hợp, bệnh hoàn toàn có thể được kiểm soát và chữa khỏi triệt để.

Đừng chủ quan với những đốm ngứa ngáy, loang lổ trên da. Nếu bạn đang nghi ngờ hoặc cần một liệu trình điều trị hiệu quả và an toàn, hãy liên hệ ngay với đội ngũ bác sĩ Da liễu tại Thẩm mỹ Bệnh viện Hồng Ngọc. Chúng tôi cam kết mang lại giải pháp y khoa hiện đại, giúp bạn lấy lại làn da khỏe mạnh và sự tự tin vốn có.